Persoonlijke instellingen

Onderbouwconstructies

Uit BeneluxSpoor.net - Encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Hoofdpagina  Categorie-index  Index  Menu
Vorige | Volgende

Onder redactie van: BeneluxSpoor.net / Auteur: Robert-Jan - Bewerkt door Hans van de Burgt


Gesloten frameconstructie

Wanneer u een louter vlakke baan maakt, zonder schaduwstation, hellingen of tunnels waarin treinen verdwijnen of waaruit treinen verschijnen, kunt u volstaan met een gesloten constructie.

Constructie-01.jpg
Afbeelding: 01
De opbouw van de frameconstructie
Tekening gemaakt door: Jorgen van de Burgt

Bij een gesloten constructie worden één- of meerdere vlakke tafels gebruikt, met een bovenblad van spaanplaat. Kiest u voor wat degelijker materiaal, dan kunt u ook multiplex gebruiken. Onder iedere tafel worden in de lengterichting evenwijdig aan elkaar twee stevige planken gemonteerd, zodat het bovenblad niet te veel doorzakt. Op de uiteinden van deze planken worden poten geschroefd en zo ontstaat een stevig geheel (zie: figuur 1).

RJ-01.gif
Afbeelding: 02
De steunconstructie
Tekening gemaakt door: Robert-Jan (RJ)

Styrofoam of blauwe Roofmate

Een alternatief voor een bovenblad van spaanplaat of multiplex, is het gebruik van Polystyreen Hardschuim HD300, ook wel 'Styrofoam' of 'blauwe Roofmate' genoemd. Het betreft een lichtblauw gekleurd schuim met een vrij harde structuur, enigszins te vergelijken met Styropor (piepschuim), maar met een veel vastere structuur.
Genoemd materiaal is verkrijgbaar via bouwmarkten of via Harolds Grafik te Rotterdam (zie: 'Meer informatie').
Dit materiaal kunt u bewerken met een beitel, rasp of een X-acto-mes. Het materiaal laat zich vrij eenvoudig modelleren. Sloten, vaarten, hellingen en taluds vormen geen enkel probleem. Wilt u de hoogte in, dan stapelt u het eenvoudig op. Het materiaal is erg gevoelig voor lijmen met oplosmiddelen. Het laat zich echter goed verlijmen met 'UHU-por' of 'Tesa alleslijm' (Technicol).

Een voorbeeld van een dergelijke toepassing kunt u bewonderen op de website van het Ommelander Maquette Bouw Collectief (zie: 'Meer informatie').<

Open frameconstructie

Wilt u een modelspoorbaan met schaduwstation, hellingen of tunnels en vooral een landschap met veel hoogteverschillen, dan is een platte plaat of hardschuim minder geschikt. Beter is dan een open frameconstructie.

Constructie-02.jpg
Afbeelding: 03
De steunconstructie
Foto gemaakt door: Ommelander Maquette Bouw Collectief

Een frameconstructie als onderbouw is iets moeilijker te bouwen dan gewoon een vlakke plaat toepassen, maar het is goed te doen. Als u besluit om deze constructie als onderbouw te gebruiken, is het handig wanneer u van te voren de modelspoorbaan al heeft ontworpen. Later moet u namelijk stroken uitzagen waar de rails op komt te liggen en door de stroken is er weinig tot geen speling in de ligging van de rails. We zullen hieronder proberen te beschrijven hoe één-en-ander kan worden aangepakt.

RJ-02.gif
Afbeelding: 04
Frame
Tekening gemaakt door: Robert-Jan (RJ)

Het frame is opgebouwd uit vurenhouten latten met een breedte van 75 mm en een dikte van 22 mm. en uit vurenhouten latten van 35 mm. en 18 mm. Allereerst is het handig om een duidelijk plan in uw hoofd of op papier te maken waar u de latten gaat plaatsen (zie: figuur 2). De blauwe punten geven de plaatsen aan waar de poten zullen komen, donkerbruin geeft de dunne latten aan en oranje de dikke latten.

Aan de muur zijn de dikke latten bevestigd door middel van een aantal bouten. Maar voordat u de latten aan de muur bevestigt, is het noodzakelijk om in deze draaglatten een aantal inkepingen te maken waar u later de andere latten in kunt haken. Denk eraan dat u de inkepingen allemaal aan de bovenkant van de draaglat maakt, want anders steunen de andere latten niet op de draaglat die tegen de muur zit.

In figuur 3 kunt u zien hoe het frame is opgebouwd. De dunne balken moeten aan de bovenkant geplaatst worden. En de draaglatten hebben een inkeping aan de bovenkant, behalve wanneer u twee draaglatten aan elkaar haakt. Dan moet natuurlijk één van de twee latten een inkeping aan de onderzijde hebben.

In figuur 3a ziet u de inkepingen. In figuur 3b is te zien hoe u de latten in elkaar kunt haken. In figuur 3c is het resultaat te zien, nadat de latten in elkaar gehaakt zijn en met houtlijm aan elkaar gelijmd zijn.

RJ-03.gif
Afbeelding: 05
De constructie van het frame
Tekening gemaakt door: Robert-Jan (RJ)

Stroken

Wanneer de onderbouw gereed is, is het tijd om de stroken aan te leggen waar later de rails op komen te liggen. Dit is een behoorlijk precies werkje, want u moet ervoor zorgen dat de steunlatten de juiste lengte hebben én op de juiste hoogte worden gemonteerd. Bovendien werkt u niet direct met rails, hierdoor zullen de bogen (dus de bogen in het houtwerk) vaak de verkeerde lengte hebben. Die fouten nemen natuurlijk af naarmate u meer ervaring hebt gekregen met het meten en zagen.

RJ-04.gif
Afbeelding: 06
De bevestiging van de stroken
Tekening gemaakt door: Robert-Jan (RJ)

Figuur 4a en figuur 4b laten zien hoe u de stroken aan het frame kunt monteren. Zoals u ziet, is dit ook een erg simpele constructie:

  • de letter 'a' geeft een balk van het onderframe aan;
  • de letter 'b' geeft het steunlatje aan;
  • de letter 'c' geeft de strook aan;
  • het cijfer '1' geeft aan waar schroeven (door het steunlatje heen) in de balk van het onderframe worden geschroefd;
  • het cijfer '2' geeft aan waar dunne lange spijkertjes met kop worden geplaatst;
  • gebruik geen schroeven in verband met het splijten van het hout. Let op! Dit splijten kan ook optreden bij het gebruik van spijkers. Wilt u echter toch liever schroeven gebruiken, dan moet u een gaatje met een 1,5 mm dunner boortje dan de dikte van de schroef vòòrboren. Splijt het hout wanneer u spijkers gebruikt, dan verdient het aanbeveling om ook telkens een gaatje voor te boren;
  • het cijfer '3' geeft aan dat tussen de strook en het steunlatje houtlijm is aangebracht.

De breedte van de stroken

De stroken worden gemaakt van zes mm dik populierentriplex. Een dikte van vier mm is voor deze toepassing te weinig, want dan zakt de strook te veel door. U kunt ook een dikkere plaat gebruiken, maar dan wordt de prijs ook een stuk hoger.
De breedte van de strook hangt natuurlijk af van het aantal sporen dat er op komt te liggen. In de meeste gevallen is dat één spoor (enkelspoor) of twee sporen (dubbelspoor). De breedte van een strook voor enkelspoor is in de schaal 1:87 (schaal H0) ongeveer 100 mm. Voor dubbel-spoor moet u rekenen op 150 mm.

RJ-05.gif
Afbeelding: 07
De plaatsing van de stroken
Tekening gemaakt door: Robert-Jan (RJ)

Het verbinden van stroken

De modelspoorbaan wordt opgebouwd uit meerdere stroken. En deze moet u natuurlijk met elkaar verbinden. We kiezen weer voor een simpele oplossing: onder het uiteinde van een strook een stukje triplex lijmen met houtlijm (zie: figuur 5a). Het stukje triplex laat u een stukje uitsteken, zodat u de andere strook daar weer op kunt lijmen (zie: figuur 5b). Dan draait u er stevig een lijmklem op en wacht tot alles droog is.

RJ-06.jpg Info onderbouw 1 1.jpg
Afbeelding: 08 Afbeelding: 09
De koppeling van de stroken Een ander voorbeeld
Foto gemaakt door: Robert-Jan (RJ) Foto gemaakt door: Huib Maaskant

Meer informatie

Encyclopedie:
Externe websites:
Styrofoam of blauwe Roofmate.
Styrofoam of blauwe Roofmate (Polystyreen Hardschuim HD300).
(OMBC).



Hoofdpagina  Categorie-index  Index  Menu
Vorige | Volgende
Contact met de redactie: Contact met de redactie