Persoonlijke instellingen

Woorden - R

Uit BeneluxSpoor.net - Encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Hoofdpagina  Categorie-index  Index  Menu
Vorige | Volgende

Onder redactie van: BeneluxSpoor.net - Update door Fred Eikelboom


Verklaring         Zoeken op deze pagina: CTRL + F.

Woord of afkorting.

Elektrische weerstand of "resistantie" is de elektrische eigenschap van materialen om de doorgang van elektrische stroom te belemmeren. In formules wordt voor de weerstand de letter R gebruikt, afgeleid van het latijnse "resistere". (3) Meer over R (weerstand).

R.

Afkorting van ReichsAusschuss für Lieferbedingungen. Het is een Europees kleur matching systeem dat kleuren definieert voor verf, coatings en plastics. (3) Meer over RAL.

RAL.

Afkorting van Rail Community. Het is een vereniging van fabrikanten die digitale apparatuur maken. Deze vereniging geeft ook normen uit, beginnende met "RCN-". Meer over RCN.

RC(N).

Afkorting van Resistor Equipped Transistor. Dit is een type transistor waar één of twee weerstanden ingebouwd zijn (af fabriek). Voordeel is dat er op de print minder componenten nodig zijn. Is er in TO92 of SMD-behuizing. Ook zijn er uitvoeringen waarbij twee transistoren inclusief weerstanden in één behuizing zitten.

RET.

Afkorting van Relaishuis. Gebouwd naast de spoorbaan. Hierin bevinden zich de relais voor de beveiliging.

RH.

Afkorting van Registered Jack, geregistreerde insteekplug. Voorbeelden: RJ12 en RJ45-connectoren. Meer over RJ.

RJ.

Afkorting van RelaisKast.

RK.

De Engelse afkorting voor Root-Mean-Square ofwel de wortel uit het gemiddelde kwadraat. Ook aangeduid als het effectieve vermogen. Meer over RMS.

RMS.

Afkorting van RailNetEurope. Dit is een Europees samenwerkingsverband van beheerders van rail-infrastructuur. Meer over RNE.

RNE.

Afkorting van Regionale Ontkoppeling Dienstregeling.

ROD.

De RoHS-richtlijn (van het Engelse Restriction of Hazardous Substances - beperking van gevaarlijke stoffen), is een EU-richtlijn met als doel het gebruik van bepaalde gevaarlijke stoffen in elektrische en elektronische apparatuur te beperken. (3) Meer over RoHS.

RoHS.

Afkorting van Rail Service Center. Regionaal knooppunt voor het gecombineerde vervoer van containers, wissellaadbakken en opleggers. Op het RSC vindt overslag plaats van de ladingseenheden van het ene naar het andere transportmiddel. (2)

RSC.

RS staat voor "Radio Standard" of "Recommended Standard". Het is een norm voor de seriële aansluiting tussen computers en randapparatuur of tussen computers onderling. Deze norm werd in 1969 gepubliceerd door de "Electronic Industries Association". (3) Meer over RS232].

RS232.

Afkorting van rijtuig.

Rtg.

Een raccordement is een spoorweg, die niet bestemd is voor openbaar vervoer van personen of goederen en die aansluit op de openbare spoorweg. Op een raccordement bedraagt de snelheid doorgaans ten hoogste 30 km/uur. (3) Meer over raccordement

Raccordement

Rail is de Engelse term of uitdrukking voor "spoorstaaf". Het Engelse meervoud is "rails", in het Nederlands: "spoorstaven". "Railstaven" is een samentrekking van "rail" (wat op zich al spoorstaaf betekent) en "staven". Er wordt in feite "spoorstaafstaven" gezegd. "Railstaven" is dus een verbastering en helemaal fout! (zie: artikel Railsystemen) Meer over rail.

Rail

Een door NS in 1988 gepubliceerd toekomstplan met als belangrijkste elementen de verdubbeling van de vervoersomvang en het leveren van een product dat voldoet aan de wensen van de klant. Het plan is echter nooit tot uitvoering gekomen. (2) Meer over Rail 21

Rail 21

Een rail-pocket was een handige mini-computer voor gebruik door de conducteur. Diende voor o.a. het reisinformatie geven aan passagiers en het maken van rapporten. Is vervangen door de "smart phone". Meer over rail-pocket.

"Rail-Pocket"

Een raildemper is een middel om het geluid van treinpassages te beperken. De dempers worden aan de spoorstaven geklemd of gelijmd, waardoor deze minder hard trillen als er een trein overheen rijdt. Meer over Raildemper.

Raildemper

Railhopper is een benaming voor treinstellen (van het type SM'90), die bedoeld waren om de stoptreindiensten over te nemen van Plan V en Plan T. Door mankementen is dit momenteel (medio 2010) afgeblazen. Deze treinstellen komen alléén voor in de regio Zwolle.

Railhopper

"DB Schenker Rail" is een Europese goederenvervoerder per spoor, met de hoofdvestiging in Duitsland. Het bedrijf werd op 1 januari 1999 opgericht onder de naam "DB Cargo". Na een eerste fusie in 2000 werd de naam Railion ingevoerd en in 2009 werd de naam veranderd in "DB Schenker Rail". Het bedrijf vervoert zeer veel verschillende producten per spoor. Naast bloktreinen voor klanten die zeer veel vervoer in één keer aanbieden, richt "DB Schenker Rail" zich ook op wagenladingvervoer, "Unit Cargo" genoemd. (3) Meer over DB Schenker Rail.

Railion

1. Een raillas is de plaats waar twee spoorstaven met elkaar verbonden zijn. Heeft als hoofddoel ervoor te zorgen dat beide (achter elkaar liggende) spoorstaven in elkaars verlengde- én op gelijke hoogte blijven. Maakt het tevens mogelijk dat de spoorstaven bij uitzetten of krimpen enigszins in lengte-richting kunnen bewegen. Daarvoor is tussen beide spoorstaven(aan de kopse kant) een stukje vrije ruimte aanwezig.
2.Bij het modelspoor vervult de raillas tevens de functie van doorverbinding voor de (digitale of analoge) spanning op de rails. Zie: artikel Raillassen en overgangsrails.

Raillas

Engelse term of uitdrukking voor twee "spoorstaven" die d.m.v. meerdere "bielzen" (dwarsliggers) met elkaar verbonden zijn. Tevens worden de spoorstaven door die bielzen op een vaste voorgeschreven afstand gehouden. Zie: artikel Railsystemen. Meer over rails.

Rails

1. (Modelspoor); in de modelspoorwereld maken we veelvuldig gebruik van railsstukken (andere benaming voor stukken rails). Deze railsstukken komen in rechte- of gebogen vorm voor.
2. Ook bij het Grootspoor (bijv. Prorail) wordt gebruikt gemaakt van geprefabriceerde railsstukken.

Railsstuk

(Modelspoor); Wordt gebruikt bij het maken van onderbrekingen in een spoorstaaf (bijv. voor detectie-secties). Bijv. de railzaag van Roco. Hiermee kunnen smalle zaagsneden (±0,4 mm) gemaakt worden. Meer over de Railzaag.

Railzaag

(Elektrotechniek); Randaarde zorgt ervoor dat, wanneer er een defect aan een apparaat (bijv. een wasmachine) ontstaat, dit apparaat zelf niet onder spanning komt te staan. De randaarde-aansluiting geleidt de spanning/stroom naar het aardpunt in huis (gewoonlijk een metalen pin in de kruipruimte) en via die weg de grond in. (3)

Randaarde

(Elektrotechniek); randaarde is een norm voor het aardcontact (zie hierboven) in een stopcontact voor netvoeding. Het contact bestaat uit twee metalen delen aan weerszijden van de contactdoos en de randaarde stekker (de contactstop). (3) Zie ook: landenoverzichtMeer over randaarde stekker.

Randaarde stekker

Een verhoging in het spoor, waarvan goederenwagens door de zwaartekracht naar beneden rollen. (3)

Rangeerheuvel

Verlichting die alleen tijdens het rangeren gevoerd wordt. Meer over rangeerseinen. Het rangeersein bestaat uit één witte lamp aan weerszijden van het railvoertuig. Wélke lampen aan weerszijden gebruikt worden, is een keuze van de machinist. Meer over front- en sluitseinen.

Rangeerseinen

Emplacement speciaal ingericht voor het rangeren. (3)

Rangeerterrein

Rangeerverlichting

Het samenstellen van een trein door het in de juiste volgorde (aan-)koppelen van wagens of rijtuigen. (3)

Rangeren

Een wissel waarbij de afgebogen wisseltong naar rechts leidt. Het andere spoor gaat hierbij rechtdoor en kan in principe met volle (=toegestane) snelheid genomen worden. In afbuigende stand, geldt er in principe altijd een lagere snelheid. Zie: artikel Basisvormen.

Rechtsleidend wissel

Elektro/elektronica; Een "reed-contact" of "reedschakelaar" is een elektrisch schakelcontact in een glazen buisje dat is gevuld met een edelgas (dit ter voorkoming van inbranden van de contacten), dat bediend wordt door een magnetisch veld, afkomstig van een permanente magneet of van een spoel waardoor een stroom loopt. (3)Meer info over reedschakelaar.

Reed-contact

(Grootspoor); De Referentiesnelheid is de Baanvaksnelheid. De maximaal toegestane snelheid op een traject. (3)

Referentiesnelheid

(Elektrotechniek); een regeltrafo (ook "variac" of variabele "autotransformator" genoemd), is een transformator voor netspanning (bijv. 230 V~ waarvan de spanning continue geregeld kan worden (terwijl hij in bedrijf is). (3) Meer over de regeltrafo.

Regeltrafo

(Grootspoor); speciaal perron voor het reinigen van (reizigers-)materieel. (2)

Reinigingsperron

Alle informatie aan reizigers met betrekking tot de treindienst. vertrektijden, vertrekpunten, vertragingen, aankomsttijden, stopplaatsen, eindbestemming etc. (2)

Reisinformatie

Wordt bepaald door de rijtijd van een trein (kale rijtijd) + de tijd dat de trein stilstaat + overstaptijd + rijtijdmarge (= percentage op de kale rijtijd, afhankelijk van het type trein). De reistijd wordt weergegeven in hele minuten. (2) Zie ook: Rijtijd.

Reistijd

Alle informatie op- en rond de spoorweginfrastuctuur ten behoeve van de reiziger. Naast reisinformatie (bijvoorbeeld zoals aangeboden via vertrekstaten, CTA-borden) betreft dit o.a. informatie over de locatie van verkooppunten, toiletten, taxi’s, bussen, bagagedepots, accomodaties(s), enz. (2)

Reizigersinformatie

Overpad, (alleen) bestemd voor reizigers. (2) Zie:artikel Overwegen Grootspoor.

Reizigersoverpad

Reko staat voor Rekonstruktion. Na WO2 en de splitsing van de DRG in DB (West-Duitsland) en DR (Oost-Duitsland) waren er vooral bij die laatste onvoldoende middelen voor de wederopbouw. Op basis van (ver)oud(erd) materieel werd een vernieuwings-, oftewel reconstructieprogramma gestart. Zo werden oude stoomlocs vernieuwd door o.a. nieuwe ketels aan te brengen.

Reko-locomotief

Een relais is een door een elektromagneet bediende schakelaar die een willekeurig aantal schakelcontacten kan openen of sluiten. Ze zijn er in zeer veel verschillende uitvoeringsvormen, zowel wat betreft aantal en functie van de contacten, de functie van het relais zelf, de bevestiging van de aansluitingen, de spoelspanning en de afmetingen ervan. Een relais kan worden toegepast om met behulp van een relatief klein elektrisch vermogen in de spoel van de elektromagneet een hoge spanning of een grote stroom te kunnen schakelen. (3) Meer over relais.

Relais

(In spoorjargon RH) Gebouw (steen/beton) op een emplacement, waarin de relaisbeveiliging van dat emplacement is ondergebracht. (2)

Relaishuis

Een remgenerator (in het Duits: "bremsmodul", in het Engels: "brake module"), ontvangt alle informatie van de centrale of booster die via de rails naar de locdecoder wordt verzonden. Hij verandert deze informatie zo, dat hij één locomotiefdecoder opdracht geeft om het snelheidsniveau op stilstand (nul) te zetten, zodat de loc/treinstel natuurgetrouw afremt. De andere componenten van de ditale locopdrachten blijven ongewijzigd behouden. Bij stoppen voor het sein blijven de front en achter verlichting branden.
Pas op! Er bestaan remgeneratoren die alleen een algemeen stopsignaal naar alle locs versturen en dan staat alles stil! Meer over remgenerator.

Remgenerator

(Grootspoor); "rangeerder", ook: bedienaar van de handrem op treinen die vroeger geen doorgaande automatische luchtdrukrem bezaten. (3) Meer over remmer.

Remmer

Resin is een kunsthars. Het is een synthetische stof die dezelfde kenmerken heeft als een natuurlijke "hars": het is gietbaar, zacht maar goed hechtend. Kunstharsen zijn vaak thermoplastisch, licht vervormbaar en meestal goed isolerend. (3) In de modelbouw bestaat "resin" uit gemalen steen wat doorgaans wordt gemengd met vloeibare "kunsthars". Door deze vermenging krijgen we een gietbaar mengsel. Ideaal voor het gieten in een mal om er bijv. gebouwen of tunnelingangen van te maken. Meer over kunsthars.

Resin

(Eng); Onderdeel van een industriële servomotor. Ook hoekopnemer genoemd. Dient voor het bepalen van de draaihoek van de rotor. (3) (Zie ook: artikel Wat is een servomotor en Encoder.

"Resolver"

(Grootspoor); een rijtuig voorzien van een keuken en zitplaatsen aan tafels. In dit rijtuig worden dranken en maaltijden geserveerd. (3) Meer over restauratierijtuig.

Restauratierijtuig

Zetting die verwacht mag worden gedurende een bepaalde periode vanaf een vastgesteld moment. Bijv. max. 10 cm gedurende 10 jaar na oplevering werk. (2)

Restzetting

De stroom die van het stroomvragende tractievoertuig terug gaat naar het voedende station. (2)

Retourstroom

(Engels); reverse engineering is het onderzoeken van een product (meestal een product van een concurrent, een wapen dat van een tegenstander is gestolen, een stuk software of een communicatieprotocol) om daaruit af te leiden wat de eisen zijn waaraan het product probeert te voldoen, of om de precieze interne werking ervan te achterhalen. (3) Meer over reverse engineering.

Reverse engineering

(Elektronica); de spanning in tegengestelde richting (=anders van polariteit dan de spanning in doorlaatrichting) over een component, zoals bijv. een diode of een led. Is die spanning (ook blokkeerspanning genoemd) in tegengestelde richting hoger dan de maximum opgegeven waarde in de datasheet, dan raakt de component onherstelbaar defect. (3)

"Reverse voltage"

(Grootspoor); groepering van rijrichtingen op een viersporig baanvak. (2) Meer over Richtingbedrijf Zie ook: Lijnbedrijf.

Richtingbedrijf

(Grootspoor); lastgeving, tegenwoordig heet dat "aanwijzing": de machinist moet tijdig kunnen stoppen voor elk gevaar. Overwegen etc. mogen maximaal met 10 km/u worden genaderd. Deze lastgeving wordt vaak opgelegd bij ongelukken en storingen, maar kan ook door het sein "knipperend geel" worden opgelegd voor rangeerbewegingen.

Rijden op zicht

(NS-jargon bij het Grootspoor); De onderste twee - vlak naast elkaar (dus horizontaal) - liggende draden van de bovenleiding. Zie: artikel Bovenleiding algemeen.

Rijdraad

(Grootspoor); rijdraadhoogte is de afstand tussen "Bovenkant Spoor" (BS) en onderkant rijdraad, waarbij de as waarover deze wordt gemeten, mee kantelt met de Verkanting. (2)

Rijdraadhoogte

(Modelspoor digitaal); 1. Regelaar (draaiknop) op een digitale centrale, om de snelheid van een modeltrein te regelen. Zie artikel Centrales.
2. (Modelspoor analoog); Elektronica in een omkasting, met een ingebouwde of losse trafo/voeding, t.b.v. het regelen van de snelheid van een modeltrein. De kast kan extra functionaliteit bevatten zoals een aparte wisselspanningsaansluitig voor verlichting. Zie artikel Overige rijregelaars.

Rijregelaar

(Grootspoorjargon); Wanneer het spoor regelmatig bereden wordt, zal de bovenkant van de spoorstaaf glad worden door de passerende wielen. Hierdoor wordt de spoorstaafkop zo glad als een spiegel.

Rijspiegel

De tijd die de trein nodig heeft om vanaf plaats A naar plaats B te rijden (doorgaans van stilstand tot stilstand). De rijtijd wordt bepaald door infra-, materieel-, en dienstregelingskarakteristieken (bijv. baanvaksnelheid, materieelsoort, aantal stops, enz.). De rijtijd wordt weergegeven tot in tienden van hele minuten. (2)

Rijtijd

(Grootspoor); een rijtuig is één van de wagons van een personentrein of tram (treinwagon of tramwagon bestemd voor reizigersvervoer). (3)

Rijtuig

(Grootspoor); een rijweg is een afgebakend deel van het spoorwegnet in een zodanige toestand, dat materieel op deze rijweg onder veiligheidscondities kan worden verplaatst, nadat toestemming is verleend. (2) Meer over rijweg

Rijweg

Zie website Wikipedia

Rijwegen

Een ringleiding ook: centrale voedingsleiding (CVL), zorgt er door de grotere draaddiameter voor, dat de voedingsspanning zonder spanningsverlies van de transformator of de centrale bij de rails komt. Het voorkomt ook dat door slechte railverbinders (raillassen) delen van de baan zonder spanning komen. Meer over ringleiding.

Ringleiding

(Grootspoor); speciale trein voor het leggen van rails. Wikipedia Meer over Robeltrein

Robeltrein

(Spoorjargon); Een sein dat rood licht vertoont.

"Rode pit"

(Grootspoor); het berijden van weinig gebruikte sporen of wisselverbindingen, zoals overloopwissels, om roestaanslag van de rails te verwijderen. Van belang om ervoor te zorgen dat de rails elektrisch geleidend blijven. (4) Meer over roestrijden.

Roestrijden

Roestvast staal, ook "rvs" of "inox" genoemd, is een verzamelnaam voor een aantal legeringen van hoofdzakelijk ijzer, chroom, nikkel en koolstof. Om van roestvast staal te kunnen spreken, is minimaal 11 tot 12% chroom en maximaal 1,2% koolstof nodig. Verder zijn in veel soorten roestvast staal ook de elementen molybdeen, titanium, mangaan, stikstof en silicium aanwezig. (3) Meer over roestvast staal.

Roestvast staal

(België); Rijdende afsluiting (afsluithek) bij overweg. Deze metalen constructie met twee wielen werd vroeger gebruikt bij een overweg. Wanneer een trein in aankomst was sloot de overwegwachter de doorgang af voor het wegverkeer door de bareel voor het spoor te rollen. Meer over rolbareel.

Rolbareel

Gereedschappen en hulpmiddelen, bestemd om door middel handkracht over het spoor te worden bewogen. (2)

Rollend gereedschap

(Grootspoor); rollend materieel is het totaal aan locomotieven, treinstellen, rijtuigen, wagens, onderhoudstreinen, bijzondere voertuigen, enz. dat rijdt op het spoorwegennet (ook wel afgekort tot materieel). (2)

Rollend materieel

Een "romneyloods" is een type loods dat in het Verenigd Koninkrijk wordt geproduceerd. Het is een doorontwikkelde variant van de Nissenhut die tijdens de Eerste Wereldoorlog werd uitgevonden, maar vooral op grote schaal gebouwd werd als noodonderkomen in de Tweede Wereldoorlog. De Amerikaanse variant van deze loods is de Quonsetloods. (3) Meer over Romneyloods

Romneyloods

Rongen zijn verticale balken (of staven) aan de zijkanten van een platte open goederenwagen, vrachtwagen of oplegger. De rongen dienen als bevestiging en opsluiting van de lading, maar kunnen afgenomen of weggeklapt worden voor het laden en lossen. Ze worden toegepast waar platte wagons met klapbare (lage) zijschotten minder geschikt zijn voor de ladingsvorm, zoals buizen, staalplaten, balken en rondhout. Oorspronkelijk werden rongen gebruikt bij hooiwagens in de oogsttijd. (3) Meer over rongen.

Rongen

(Grootspoor); platte open wagen, voorzien van opstaande staven/balken om de lading te borgen. De rongen kunnen afgenomen of weggeklapt worden voor laden en lossen. (3). (Zie ook: artikel Belading van rongenwagens).

Rongenwagen

Zie: XPS.

"Roofmate"

(Elektrotechniek); Dit is het draaiende deel van een elektromotor. Ook "anker" genaamd. (3) Meer over rotor.

Rotor

(Grootspoor); een rughellingplaat is een plaat die op de dwarsligger gemonteerd wordt met behulp van kraagbouten en er voor zorgt dat de spoorstaaf naar binnen gekanteld wordt. Zie ook Spoorstaafvoet.

Rughellingplaat



Hoofdpagina  Categorie-index  Index  Menu
Vorige | Volgende
Contact met de redactie: Contact met de redactie 

Laatste wijziging: 20 feb 2024 17:06 (CET)